Choroby i szkodniki traw
W trawniku mogą występować różne choroby i szkodniki traw, a ich rodzaj zależny jest od pogody. Dzięki odpowiednio wczesnemu rozpoznaniu choroby trawy lub szkodnika i postawieniu właściwej diagnozy można do minimum ograniczyć konieczność użycia pestycydów*. Ten sposób zwalczania szkodliwych organizmów jest nie tylko bardziej opłacalny finansowo, ale także przyjazny dla środowiska.
* Na trawnikach i powierzchniach zielonych, które są często dostępne jako miejsca publiczne, stosowanie środków chemicznych do tępienia chorób lub szkodników jest zazwyczaj zabronione. W takich miejscach czynności ochronne należy ograniczyć do podsiewania, nawadniania, wałowania w przypadku pojawienia się owadów i odpowiednio dostosowanego nawożenia w przypadku uszkodzeń spowodowanych pleśnią.
- Larwy komarnic
- Larwy leni
- Pędraki
- Dżdżownice
- Chwasty
- Pleśń śniegowa (fusarium nivale)
- Mączniak prawdziwy (Erysiphe graminis)
- Brunatna plamistość (Drechslera poae)
- Zgorzel podstawy źdźbła (Gerlachia nivalis; Fusarium spp.)
- Rdza wiechlinowa (Puccinia brachypodii)
- Pomarańczowa rdza nitkowa (Puccinia poarum)
- Rdza koronowa (Puccinia coronata)
- Czerwona nitkowatość (Laetisaria fuciformis)
- Grzyby
Larwy komarnic
Larwy komarnic (Tipula sp.) to ziemistoszare, beznogie larwy bez wyraźnej głowy. W ciągu dnia chowają się w glebie i wychodzą z niej dopiero w nocy. Żywią się zarówno korzeniami, jak i naziemnymi częściami roślin.
Symptomy
Trawa obumiera, darń staje się luźna i pojawiają się puste miejsca. Często źdźbła trawy są przegryzione, a korzenie nadjedzone.
Uszkodzenia powstają również w wyniku rozdziobywania darni przez wrony i mewy, które wyszukują larwy.
Larwy leni
Długość do 1 cm, szarobrunatne, beznogie larwy z czarnobrązową głową. Nadgryzają korzenie trawy. Żyją dosyć płytko tuż pod murawą i nie wypełzają na powierzchnię. Ich rozwojowi sprzyja zastosowanie kompostu, ponieważ żywią się martwymi resztkami roślin. Gdy się zbytnio namnożą, zaczynają zjadać także żywe rośliny.
Symptomy
Nadjedzone korzenie i części roślin, a następnie miejscowe obumieranie trawy.
Pędraki
Pędraki są larwami chrząszczy należących do rodziny żukowatych (chrabąszcz majowy, guniak czerwczyk, ogrodnica niszczylistka). Sino-białe larwy z wyraźną różowo-brązową głową, 3 parami odnóży i workowatym żółto-białym tułowiem. Przy silnym uszkodzeniu luźno leżące fragmenty trawnika można bez problemu podnieść.
Symptomy
Podgryzione korzenie trawy. Murawa odchodzi od podłoża mineralnego. W okresie między lipcem a wrześniem uszkodzenia mogą być tak duże, że dochodzi do obumierania dużych części trawnika.
Dżdżownice
W okresie wiosennym i jesiennym tworzą małe, błotniste kopczyki na powierzchni trawnika.
Dżdżownice nie powodują żadnych szkód w trawniku. Są użytecznymi organizmami, poprawiającymi strukturę gleby. Zostawiane przez nie kopczyki można łatwo rozgarnąć.
Chwasty
Zwalczać odpowiednimi środkami.
Pleśń śniegowa (fusarium nivale)
Symptomy
Do uszkodzeń dochodzi głównie jesienią, ale czasami także wczesną wiosną. Pleśń śniegowa zaczyna sie od małych, wodnistych plam wielkości 4-6 cm. Żółto-brązowe plamy mają ciemnobrązową krawędź i mogą rozszerzyć się nawet do 25 cm. Przy dużej wilgotności (rosa lub mgła) widoczna jest szaro-różowa grzybnia patogenu wokół uszkodzonej powierzchni. Choroba rozwija się także pod pokrywą śniegu.
Mączniak prawdziwy (Erysiphe graminis)
Choroba grzybicza. Liście pokryte zostają w mniejszym lub większym stopniu białym, podobnym do mąki nalotem grzybiczym, który później nabiera siwego odcienia. W białych skupiskach widoczne są czarne kropeczki. Porażone liście zasychają. Mączniak prawdziwy pojawia się przy dużej wilgotności wczesną jesienią i wiosną. Aktywność grzyba maleje w miarę obniżania się temperatury zewnętrznej.
Brunatna plamistość (Drechslera poae)
Objawami tej choroby są pojawiające się na liściach małe, wodniste, brązowe plamy, które mogą rozrosnąć się do większych lub sieci plam. Jednocześnie dochodzi do żółknięcia końcówek liści. Okres ujawniania się choroby to przede wszystkim jesień i wiosna, gdy warunki wzrostu trawy nie są optymalne. Patogen oprócz liści atakuje również pochwy liściowe i szyjki korzeniowe, przez co rośliny mogą zamierać. Skoszenie i usunięcie pokosu przed zimą może ograniczyć porażenie chorobą na wiosnę.
Zgorzel podstawy źdźbła (Gerlachia nivalis; Fusarium spp.)
Grzyb ten często pojawia się w Holandii i może - w przypadku poważnej infekcji - spowodować duże szkody. Pierwszymi symptomami są zazwyczaj małe, mokre plamki w kolorze żółtobrązowym do ciemnobrązowego, które mogą się szybko rozszerzać. Na krawędziach może uwidocznić się strefa białej pleśni. Patogen może rozprzestrzeniać się pod śniegiem, przez co uszkodzenia stają się widoczne dopiero po jego stopnieniu. Mimo że atakuje on najczęściej od jesieni do wiosny, to uszkodzenia mogą się pojawiać również w pozostałym okresie, na przykład podczas mokrego, ciepłego lata.
Rdza wiechlinowa (Puccinia brachypodii)
Występuję najczęściej na wiechlinie łąkowej. Infekcja pojawia się od kwietnia i może się rozprzestrzenić na cały trawnik. Na liściach tworzą się brązowe, okrągłe skupiska zarodników. W przypadku poważnego porażenia uszkodzone są również pochwy liściowe, łodygi i wiechy.
Pomarańczowa rdza nitkowa (Puccinia poarum)
Choroba ta występuje również przede wszystkimi na wiechlinie łąkowej. Uszkodzenia występują w formie plam (maj/czerwiec). Pomarańczową rdzę nitkową można rozpoznać po zółto-pomarańczowych plamach na liściach, rozchodzących się w formie pasków. Patogen może również uszkadzać pochwy liściowe, łodygi i wiechy.
Rdza koronowa (Puccinia coronata)
Uszkodzenia rdzą koronową pojawią się najczęściej w okresie od końca czerwca do jesieni. Po liściu rozrzucone są pomarańczowe kupki zarodników. Patogen nie uszkadza łodygi i kwiatostanu. Rdza koronowa występuje przede wszystkimi na życicy trwałej.
Czerwona nitkowatość (Laetisaria fuciformis)
Najbardziej widocznym symptomem czerwonej nitkowatości jest obecność różowo-czerwonych nitek wyrastających z porażonych blaszek liściowych. Patogen atakuje przede wszystkimi latem i jesienią. Czerwona nitkowatość najbardziej zagraża kostrzewie czerwonej, u której jednak nie dochodzi pod jej wpływem do zamarcia. Pojawia się często po obfitym deszczu. Jest oznaką braku azotu w glebie lub jej zbytniego udeptania.
Grzyby
Na darni tworzą się podwójne pierścienie ze stymulowanym wzrostem traw, jeden pierścień w drugim, czasami o średnicy kilku metrów. Trawa pomiędzy tymi dwoma pierścieniami zamiera. Następnie na zewnętrznej krawędzi pierścienia pojawiają się grzyby. W środku pierścienia, w ziemi obecna jest biała grzybnia. Większość grzybów nie powoduje dużych uszkodzeń. Czarcie kręgi zakłócają rozwój trawy. Wytwarzają podziemne nici grzybni i rozprzestrzeniają się za pomocą zarodników, unoszonych przez wiatr. Zwykłe, pojedyncze grzyby pojawiają się na murawie w wilgotnych warunkach i przy dużej zawartości azotu. Jest to zjawisko naturalne.
